Gepubliceerd op 27-03-2008 – 11:29
Laatst bijgewerkt 27-03-2008 – 11:29
’Cremeren, daar doen wij niet aan mee. Dat is een principiële keuze.’ Maar toch zijn er mensen die trouw vijf euro per jaar storten op de rekening van de begrafenisvereniging. Ook al hebben ze besloten liever gecremeerd te willen worden.
Het geeft aan dat een traditionele begrafenisvereniging zoals De Laatste Eer in Vinkeveen en Waverveen sympathie uitstraalt binnen de lokale gemeenschap. Met vijfhonderd leden mag voorzitter Gijs van der Wilt (60) niet klagen. ,,Het is een stabiele vereniging, maar leeft niet,’’ grapt hij.
De protestants-christelijke begrafenisvereniging is in 1949 opgericht en bestaat binnenkort zestig jaar. Het doel staat formeel omschreven als ‘volgens de christelijke geloofsovertuiging de laatste eer bewijzen aan overledenen’.
Toen na 1945 steeds meer bewoners buiten Vinkeveen en Waverveen hun werk vonden, was het lastig om voor een uitvaart voldoende dragers te vinden. Want een drager moest snel opgeroepen kunnen worden en andere werkzaamheden ervoor onderbreken. In de regel werd tot die tijd het begraven verzorgd met behulp van de buren.
Het oprichten van De Laatste Eer was ook bedoeld om voor de nabestaanden de kosten van een uitvaart binnen de perken te houden. Dit kan omdat iedereen die meehelpt bij de begrafenis vrijwilliger is; alleen de uitvaartleider is een professional.
Begraven is booming business. Zoveel mensen, zoveel wensen en dus zijn er allerlei vormen voor ‘uitvaarten op maat’ waar je uit kunt kiezen. Veel begrafenisverenigingen die van oudsher zelfstandig waren gaan van lieverlee op in grote organisaties. Maar niet De Laatste Eer uit Vinkeveen. Die wil altijd zelfstandig blijven en traditioneel van opzet.
,,Dat maakt onze vereniging ook wel speciaal. Zoals de onze zijn er nog maar vijf of zes in het hele land. Wij horen nergens bij. Dat willen we niet. Lees de statuten maar van 1949. Onze vereniging moet altijd onafhankelijk blijven,’’ zegt de Vinkevener standvastig.
Een mooi streven, maar de vraag is hoe je het aantal leden in zo’n kleine gemeenschap op peil houdt. Mensen gaan dood en jongeren kiezen eerder voor het lidmaatschap van een sportclub dan voor een begrafenisvereniging. ,,Het is natuurlijk iets anders dan voetballen bij de plaatselijke voetbalvereniging,’’ erkent Van der Wilt. ,,Als het goed is merk je van het lidmaatschap helemaal niets, behalve dat er elk jaar een acceptgiro voor vijf euro op de mat ligt. En dat is anders dan met een sportvereniging.’’
Toch gaat het lidmaatschap van een begrafenisvereniging ook vaak van vader op zoon, net als bij een sportclub. Het is hetzelfde probleem als mensen wegtrekken uit Vinkeveen en Waverveen. Dan zeggen ze hun lidmaatschap op, zowel bij het voetbal als bij de begrafenisvereniging.
Jeugd voelt zich niet aangetrokken tot een begrafenisvereniging en dat is een van de redenen waarom Van der Wilt een boekje heeft uitgegeven. ,,Om de jeugd meer bij doodgaan en wat er bij komt kijken te betrekken.’’
Het boek geeft een kijkje in de historie van de vereniging maar is vooral ook een handleiding. Het laat zien wat er bij een begrafenis komt kijken en is een praktische leidraad voor nabestaanden. Die hebben zo op een rijtje hoe de overledene dingen geregeld wilde zien. Van der Wilt is in de grafische wereld werkzaam geweest en koos daarom bewust voor een afwijkend formaat. ,,Vierkant, maar het pas wel in een geldkistje.’’
Volgens hem zijn veel mensen in het dorp nog zo ouderwets dat ze contanten in een kistje hebben liggen om de uitvaart te betalen. Het boek kan daar dan mooi bij.
Van der Wilt is in de historie gedoken van de begraafplaats in Vinkeveen vanaf 1895. Het gaf hem een goed inzicht wie waar begraven is door de jaren heen. ,,Als ik de begraafplaats overloop ken ik iedereen.’’ Hij is ook de beheerder van de Nederlands hervormde begraafplaats in Vinkeveen, maar dat heeft niets te maken met zijn voorzitterschap van De Laatste Eer, ook al ligt het wel in elkaars verlengde.
Traditionele begrafenisverenigingen als deze dreigen te verdwijnen vanwege de aantrekkelijke totaalpakketten die Dela en Monuta bijvorbeeld aanbieden. Maar niet De Laatste Eer uit Vinkeveen. Deze vereniging hoopt op eigen kracht en met een paar honderd leden volgend jaar het zestigste jaar te kunnen vieren.